İlginizi Çekebilir
  1. Ana Sayfa
  2. Nedir
  3. Proof of Work (PoW) Nedir? PoW ne işe yarar? Yararları nelerdir?

Proof of Work (PoW) Nedir? PoW ne işe yarar? Yararları nelerdir?

what proof of work

Proof of Work Nedir?

Kripto Para Ekosisteminde Bitcoin ile birlikte hayatımıza giren bir algoritma olan Proof of Work yani PoW, kelime anlamı olarak “İş İspatı” anlamına gelmektedir. Tam anlamıysa istek sahiplerinin ne kadar hevesli olduklarını anlayabilmek için onlardan talep edilen fedakarlığı ispat etmelerine verilen isimdir.

Proof of Work” yani kısaca PoW, bitcoinin önce ilk olarak Cynthia Dwork ve Moni Naor tarafından ortaya atılmış bir kavramdır. 2008 yılında Satoshi Nakamoto bu algoritmayı Bitcoin‘in altyapısında kullanmıştır. Satoshi merkezi otorite olmayan bir yapı kurmayı hedeflediği için yapının kendini koruyacak bir kurala, algoritmaya ihtiyacı vardı. Örneğin;

Dağıtmak istediğim bir param olsun. Bu parayı şehir merkezinin en işlek ve en olmadık semtinde dağıtmak için gider ve Heey ben para dağıtıyorum dersem, İri yarı birkaç arkadaş, beni orada yere serip bütün paramı alabilirler. Bu benim ve yaptığım iş için olumsuz bir hareket olur.

Onun yerine parayı hak ettiğini gördüğüm veya düşündüğüm ve/de daha sessiz ve sakin bir mekanda bu parayı dağıtmaya çalışırsam, işte o zaman çok az risk almış ve doğru bir dağıtım yapmış olabilirim! Böylece para en çok hakeden insanlara düzgün şekilde dağıtılmış olur.

 

Bitcoin gibi hiçbir otorite olmayan (yani kimsenin kimseyi tanımadığı) bir ortamda bu o kadar da kolay değil. İşte PoW buna olanak sağlamak için kullanılmaktadır.

 

SHA-256

İş ispatı için çeşitli algoritmalar vardır. Bitocin’de kullanılan algoritma SHA-256‘dır. Hesaplamanın zor olduğu ama ispatının da bir o kadar kolay olduğu “iş ispatı” SHA-256 hash algoritması sayesinde yapılmaktadır. SHA-256’nın detaylarına değinmeyeceğim. Zira SHA-256 yapısı başlı başına detaylı bir konudur. Özetle; elimizdeki bir karakter dizisinden şifreli başka bir dizi elde etmek diyebiliriz. Fakat bu çıktının başka hiçbir girdi ile üretilememesi gerekmektedir. Ayrıca çıktıdan harekete ederek girdiye ulaşamamalıyız.

Bitcoinde ise bir önceki bloğun hash değeri bilgisine dayanarak bir SHA-256 değeri oluşturulmaya çalışılır. Fakat buradaki zorluk elde edilecek değerin başındaki belli bir karakterin “sıfır” ile başlaması ve elde edilen değerin belli bir sayıdan daha küçük olması gerekmektedir. Bunu elde etmenin bir matematiksel formulü mümkün değildir (şu ana kadar en azından). Bu yüzden CPU gücü ile rastgele deneme yaparak uygun değer bulmaya çalışılır.

 

Zorluk Değeri (Mining Difficulty)

Bitcoin’deki zorluk değeri zekice tasarlanmış bir yapıdır. Nakamoto, bu sistemi tasarlarken çoğu şeyi düşünmüştür. Peki bir çok kişi bir araya gelip çok daha hızlı madencilik yapamaz mı? İşte bunun önüne geçmek için ve değerin azalmaması için iki haftada bir hesaplanan bir Zorluk Değeri katsayısı vardır.

Yazı içinde bahsettiğim uygun SHA-256 değeri bulunurken belli bir değerden küçük olması gerekir. Bu değer düzenlenerek uygun bloğun bulunma ihtimali de azaltılabilir. Böylece her bir bloğun aynı sürede elde edilmesi hedeflenir. Bu katsayı madenci sayısına göre orantılanmıştır. Eğer çok madenci varsa bu katsayı yükselir, madenci sayısı azsa bu katsayı da ona paralel olarak düşer. Yani başlangıçta 2 Madenci çalışırken bulunan 1 Blok süresiyle, 2000 Madenci çalışırken bulunacak Blok süresi yaklaşık aynı olacaktır. Katsayı fazla madencinin bu işi hızlandırmasının önüne geçer.

 

Yorum Yap

Yorum Yap